English French German Italian Russian Serbian Spanish Turkish
ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ
ΑΠΟΨΕΙΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ
Απορίες μετά τις εκλογές

Στον Ριζοσπάστη της 29ης/6/2014 δημοσιεύεται απόφαση της ΚΕ του ΚΚΕ για τις εκλογές της 18ης και 25ης Μάη 2014.

1. Δε γνωρίζω αν απαντάει στα μέλη του κόμματος, τους οπαδούς που ανησυχούν για το χαμηλό ποσοστό ή σε άλλους η επανάληψη του μέτρου σύγκρισης (4,5% του Ιούνη 2012) όπως και η επιχειρηματολογία ότι «κάθε φορά κρίνεις με βάση τις εξελίξεις, τις συγκεκριμένες συνθήκες και το μέτρο σύγκρισης δε μπορεί να είναι διαφορετικό για το ΚΚΕ και διαφορετικό για τα άλλα κόμματα».

Εδώ υπάρχει σκόπιμο μπέρδεμα. Ασφαλώς το μέτρο σύγκρισης πρέπει να είναι το ίδιο για όλα τα κόμματα. Και πρέπει, κυρίως, να είναι το αντίστοιχο, αλλά και συνυπολογισμός με την τελευταία γενική εκλογική αναμέτρηση.

Περισσότερα...

Ένα βιβλίο ντοκουμέντο από τον Λάμπρο Τόκα

Περισσότερα...

RSS του ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΑΓΩΝΑ

PostHeaderIcon Κλειδί η ενότητα των λαϊκών δυνάμεων

Πραγματοποιήθηκε με μεγάλη επιτυχία η εκδήλωση που διοργάνωσε στη Λάρισα ο Σύλλογος Μαρξιστικής Σκέψης «Γ. Κορδάτος» με θέμα: «Η διέξοδος από την κρίση και η ανάγκη του λαϊκού μετώπου»

Στην κατάμεστη από κόσμο αίθουσα του Ξενοδοχείου Metropol οι ομιλητές Δημήτρης Καλτσώνης και Κυριάκος Κατσαρός ανέπτυξαν τις θέσεις του Συλλόγου και μετά ακολούθησε πλούσιος διάλογος. Υπήρξε έντονος προβληματισμός για τα επόμενα βήματα του Συλλόγου καθώς και για την πορεία του στο μέλλον, για τα ζητήματα των συνεργασιών της κοινής δράσης σε κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο της Αριστεράς, τη κοινή δράση στο μαζικό κίνημα. Παραβρέθηκαν οι φίλοι και τα μέλη του Συλλόγου και το σύνολο των δυνάμεων της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς.

 

Το μέτωπο θα δοκιμάζεται στην πράξη

Στην εισαγωγική ομιλία του ο Βασίλης Ζωγράφος σημείωσε:

«Αγαπητοί φίλοι, συναγωνιστές και συναγωνίστριες, ευχαριστούμε για την ανταπόκριση σας στην πρόσκλησή μας για την εδώ παρουσία σας.

Το θέμα της συζήτησης που είδατε στην πρόσκλησή μας αφορά στην κατάσταση που βιώνουμε, ως συνέπεια της οικονομικής κρίσης εδώ και μια πενταετία, αλλά το σημαντικότερο να συζητήσουμε για την αναγκαία φιλολαϊκή διέξοδο.

Δεν πρόκειται να γίνει μια απαρίθμηση και καταγραφή των όσων έχει υποστεί η εργατική τάξη και τα άλλα λαϊκά στρώματα από την εφαρμογή των αντιδραστικών πολιτικών, των μνημονίων της συγκυβέρνησης, της Τρόικας και του ΔΝΤ. Εξάλλου όλοι μας τα έχουμε βιώσει και τα ζούμε στο πετσί μας.

Θα γίνει μια προσπάθεια εμβάθυνσης στις αιτίες που γέννησαν την οικονομική κρίση, ως κρίσης του ίδιου του καπιταλιστικού συστήματος, στις νομοτέλειες που οδηγούν στις περιοδικές κυκλικές και γενικές κρίσεις του, στα αδιέξοδα που δημιουργούνται σ’ αυτές τις κρίσεις , για τη διαιώνιση αυτού του συστήματος και στις επιλογές στις οποίες καταφεύγουν οι πολιτικοί και οικονομικοί εκπρόσωποί του, για τη σωτηρία του,  αλλά και τι σημαίνουν αυτές οι επιλογές για την εργατική τάξη και τα άλλα λαϊκά στρώματα.

Ο τίτλος αυτής της ομιλίας,  σηματοδοτεί ως μέσο διεξόδου το λαϊκό μέτωπο. Αυτή η θέση πηγάζει από την μέχρι σήμερα παγκόσμια, αλλά και ντόπια θετική και αρνητική εμπειρία μας.

Οφείλουμε να δούμε κριτικά και δημιουργικά αυτήν την εμπειρία, να αποφεύγουμε μηχανιστικές μεταφορές, να δούμε το εύρος αυτού του αναγκαίου λαϊκού μετώπου, χωρίς φοβίες, αλλά και με υπευθυνότητα, να δούμε τα βήματα για το χτίσιμο αυτού του μετώπου, καθώς και άλλες πλευρές του, αλλά και τις αναγκαίες κάθε φορά προσαρμογές του, ανάλογα με τις συνθήκες και τους συσχετισμούς.

Όλα αυτά, κατά τη γνώμη μου, θα πρέπει να δοκιμάζονται στην πράξη, στην καθημερινότητα, στα μικρά και μεγάλα ζητήματα, χωρίς απολυτότητα και υπεροψίες, μέσα στο εργατικό λαϊκό κίνημα, στις διαδικασίες και τους φορείς του, στις πολιτικές διεργασίες, στις πολιτικές και κοινωνικές μάχες και αναμετρήσεις.

Οι σημερινοί έγκριτοι ομιλητές μας είναι έτοιμοι να θέσουν αναλυτικά όλα αυτά τα ζητήματα και να δώσουν ερεθίσματα, προτάσεις για να ανοίξει στη συνέχεια διάλογος που θα φωτίσει πιστεύω ολόπλευρα όλα αυτά τα ζητήματα».

 

Μέτωπο σωτηρίας του λαού

Στη συνέχεια το λόγο πήρε ο Δημήτρης Καλτσώνης, επ. καθηγητής θεωρίας κράτους και δικαίου στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, ο οποίος τόνισε:

«Η οικονομική κρίση και τα δεινά του λαού μας υποχρεώνουν να αναζητήσουμε λύσεις. Σήμερα, περισσότερο από άλλοτε είναι φανερό ότι πρέπει να σπάσουν τα δεσμά της τρόικας, της ΕΕ, του ΔΝΤ και των εγχώριων εταίρων τους.

Απαιτείται επειγόντως αλλαγή πλεύσης:

  1. Καταρχήν με διεκδίκηση διαγραφής του χρέους.
  2. Εννοείται ότι μια τέτοια επιλογή, η μόνη φιλολαϊκή επιλογή, θα μας φέρει σε αντίθεση με την ΕΕ. Αυτή είναι εξάλλου συνυπεύθυνη, μαζί με τις ΗΠΑ και την εγχώρια ολιγαρχία για τις σχέσεις εξάρτησης, για το χρέος, για το μαράζωμα και την υποβάθμιση των παραγωγικών δυνατοτήτων της χώρας μας, για την κλοπή εγκεφάλων – επιστημονικού δυναμικού. Δεν μπορεί να σημειωθεί πραγματική ανάπτυξη, αν δεν υπάρξει αντίθεση και απειθαρχία στα μέτρα και τις κατευθύνσεις της ΕΕ, έξοδος τελικά από την ΕΕ.
  3. Δεν μπορεί να υπάρξει αντιμετώπιση της κρίσης και αναπτυξιακή πορεία, αν δεν φορολογηθεί το μεγάλο κεφάλαιο, αν δεν φορολογηθεί, ακόμη και δημευθεί, η περιουσία των off shore, αν δεν εθνικοποιηθούν οι τράπεζες και οι στρατηγικής σημασίας μεγάλες επιχειρήσεις, αν δεν εγκαθιδρυθεί εργατικός και λαϊκός έλεγχος.
  4. Πρέπει να ενισχυθούν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, να ενθαρρυνθούν να παράγουν συλλογικά, να ενταχθούν σε πολύμορφους δημοκρατικά οργανωμένους συνεταιρισμούς, με βάση ένα πανεθνικό σχέδιο.
  1. 5. Δεν μπορούν να υλοποιηθούν όλα τα παραπάνω αν δεν υπάρξει ριζοσπαστικός εκδημοκρατισμός του κρατικού μηχανισμού. Απαιτείται πρωτίστως εκκαθάριση του κράτους από τα φασιστικά στοιχεία.

Κλειδί για την προώθηση αυτής της λύσης είναι η ενότητα των λαϊκών δυνάμεων, πρώτα απ’ όλα η ενότητα της εργατικής τάξης. Χρειάζεται να δημιουργηθεί ένα γιγάντιο λαϊκό μέτωπο, αντίστοιχο εκείνου του ΕΑΜ, στις σύγχρονες βέβαια συνθήκες, με σύγχρονα αιτήματα. Ένα τέτοιο Λαϊκό μέτωπο θα έχει αντιιμπεριαλιστικό, αντιμονοπωλιακό, περιεχόμενο. Θα είναι μέτωπο δημοκρατικό και πατριωτικό.

Με ποιες πολιτικές δυνάμεις;

Οι απαντήσεις έπρεπε να έρθουν από το χώρο της Αριστεράς αλλά δυστυχώς δεν ήρθαν. Οι ηγεσίες των βασικών πολιτικών δυνάμεων που αυτοπροσδιορίζονται στο χώρο αυτό είναι εγκλωβισμένες σε αδιέξοδες κατευθύνσεις.

Άλλες, όπως ο ΣΥΡΙΖΑ, είναι υποταγμένες στη λογική του ευρώ και της ΕΕ, στη λογική των ανοιγμάτων στην κεντροαριστερά και στο κέντρο. Ολισθαίνουν διαρκώς σε διατυπώσεις που αποδυναμώνουν τα λαϊκά αιτήματα: έτσι, από τη διαγραφή του χρέους μετατοπίστηκαν στην επαναδιαπραγμάτευση, από την εθνικοποίηση των τραπεζών στη γενικόλογη φόρμουλα του δημόσιου ελέγχου, από την κατάργηση των δανειακών συμβάσεων και των μνημονίων στην επαναδιαπραγμάτευση και στο εθνικό σύμφωνο ανάπτυξης με τον ΣΕΒ. Αδυνατούν κατά συνέπεια να διατυπώσουν μια στοιχειωδώς ριζοσπαστική, φιλολαϊκή πρόταση διεξόδου.

Άλλες δυνάμεις, όπως η ηγεσία του ΚΚΕ και μέρος τουλάχιστον της εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς, είναι εγκλωβισμένες σε μια πολιτική απομονωτισμού, σε μια στείρα επαναστατική φρασεολογία χωρίς διατύπωση άμεσων, μεταβατικών προτάσεων διεξόδου, χωρίς πραγματική διάθεση συνεργασίας.

Στο εσωτερικό όλων αυτών των δυνάμεων αυτών υπάρχει όμως ένα αξιόλογο, ριζοσπαστικό δυναμικό.

Για να υπάρξει απεγκλωβισμός από το αδιέξοδο απαιτείται:

  • ανάπτυξη ενωτικών αγώνων, επιμέρους μετώπων, συσπειρώσεων και συνεργασιών γύρω από συγκεκριμένα αιτήματα και στόχους, ενάντια στην υποταγή στην ΕΕ και στο μεγάλο κεφάλαιο
  • τροφοδότηση της δημόσιας συζήτησης με επιστημονικές αναλύσεις και προβληματισμούς που θα καταδεικνύουν με εμπεριστατωμένο τρόπο την ανάγκη μιας φιλολαϊκής αναπτυξιακής πορείας και του λαϊκού μετώπου που θα την υλοποιήσει.

Αργά ή γρήγορα θα σημειωθούν μεταβολές και στην κοινωνική συνείδηση  και στους πολιτικούς φορείς που με τον ένα ή άλλο τρόπο σχετίζονται με την εργατική τάξη και τα ριζοσπαστικοποιημένα μικροαστικά στρώματα. Τέτοιες πρωτοβουλίες θα φέρουν πολύμορφες και πολύπλευρες διεργασίες, επανατοποθετήσεις και ανακατατάξεις. Στην εποχή της κρίσης κόμματα που δεν ανταποκρίνονται στις λαϊκές προσδοκίες παρακμάζουν ενώ άλλα μπορεί να γεννηθούν.

Σε  κάθε περίπτωση, η αναζήτηση θα συνεχιστεί χωρίς φανατισμούς και ιδεοληψίες, με νηφάλιο πνεύμα, με αίσθημα και καθημερινή στάση αγωνιστικής αξιοπρέπειας».

 

Η κρίση με τα πολλά της πρόσωπα

Στη δική του παρέμβαση, ο Κυριάκος Κατσαρός, Δρ Κοινωνικών Επιστημών, μεταξύ άλλων, ανέφερε:

«Οι τόνοι μελάνι που χύνονται καθημερινώς σε εγχώριο, ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο για το πιο δυσχερές, το πιο ασταθές και το πιο απρόβλεπτο διεθνές οικονομικό περιβάλλον της μεταπολεμικής ιστορίας μοιάζουν με μαύρες κηλίδες ανακατωμένων σελίδων κάποιας λογοτεχνικής απόπειρας που έμεινε στη μέση ελλείψει εμπνεύσεως. Και προσοχή, λέω ξέμεινε στη μέση, γιατί αν κάποιος αξίωνε όπως-όπως να την ολοκληρώσει θα πάθαινε το ίδιο με τον Φράνσις Φουκουγιάμα και το γραφικό πλέον, προ εικοσαετίας διακηρυκτικό άρθρο του περί του τέλους της Ιστορίας ή αλλιώς περί της καπιταλιστικής διαιώνισης. Και μην απορήσει κανείς, δεν αναγγέλλεται αυτοδικαίως το τέλος του καπιταλισμού. Δυστυχώς, για ακόμη μια φορά στην σύγχρονη παγκόσμια ιστορία είμαστε αναγκασμένοι απλώς να βιώνουμε και να διαπιστώνουμε τον πολυκύμαντο, αντιφατικό και πρωτίστως καταστροφικό χαρακτήρα του.

Δεδομένου ότι οι συνέπειες και οι επιπτώσεις της κρίσης, που ξεδιπλώνονται στο κοινωνικό στερέωμα και στις ζωές μας με ταχύτητες καταιγιστικές, είναι και γίνονται καθημερινά σε όλους μας γνωστές, εμείς οφείλουμε διαρκώς να υπερβαίνουμε την φαινομενολογία, και βασιζόμενοι σε μια κεντρική επιστημολογική αρχή να προχωρούμε ερμηνεύοντας τα ζοφερά τεκταινόμενα από το είδος, από τα πρωτογενή συναπτόμενα αίτια, με απλά λόγια από την ταυτότητα της σημερινής κρίσης τόσο του παγκόσμιου, όσο και του ελληνικού καπιταλισμού. Αυτό θα προσπαθήσω κι εγώ σήμερα να κάνω θέτοντας κωδικοποιημένα ορισμένες κατά τη γνώμη μου θεμελιακές διαπιστώσεις, πάνω στις οποίες εν συνεχεία θα επιχειρήσω να αναπτύξω ένα συνολικότερο σκεπτικό, στοχεύοντας παράλληλα σε ειδικότερες εκτιμήσεις που αφορούν ή συνδέονται στενά με την Ελλάδα.

Επί του προκειμένου, λοιπόν, καταθέτουμε τις εξής κατευθυντήριες διαπιστώσεις:

Πρώτον: Πρόκειται για μια διεθνή, παγκοσμίων διαστάσεων, οικονομική κρίση που επ’ ουδενί δεν περικλείεται στα όρια της ευρωπαϊκής Ηπείρου, ή ακόμη περισσότερο του ευρωπαϊκού Νότου, πολλώ δε μάλλον δεν εξαντλείται στα στενά πλαίσια της ελληνικής επικράτειας.

Δεύτερον: Πρόκειται για μια δομική, κλασική κρίση στασιμότητας της μάζας του κέρδους λόγω φθινουσών τάσεων του μέσου ποσοστού κέρδους, δηλαδή οξείας υπερσυσσώρευσης κεφαλαίου. Οι διεργασίες αυτές διαπερνούν εγκάρσια ολόκληρο τον μηχανισμό κίνησης του καπιταλιστικού τρόπου ανάπτυξης σηματοδοτώντας την ποιοτική μεταβολή, την καθοριστική καμπή μετάβασης από μία εκτεταμένη αναπτυξιακή φάση, σε μια εποχή κρίσης και οικονομικής αποτελμάτωσης. Μακρόχρονες περίοδοι 20-25 ετών σθεναρής οικονομικής συσσώρευσης δίνουν τη θέση τους σε αντίστοιχα διαστήματα αναπαραγωγικής δυστοκίας κι επιβράδυνσης και κατόπιν το αντίστροφο. Αυτή την στιγμή έχουμε για τα καλά εισέλθει και διανύουμε την καθοδική πορεία, το στάδιο της κρίσης ενός οικονομικού Κύκλου που άνοιξε στις αρχές του 1990 και για περίπου δύο δεκαετίες διένυσε μακρά περίοδο μεγάλης οικονομικής ανάπτυξης.

Τρίτον και τελευταίο: Παρά τον διεθνή χαρακτήρα της, η κρίση χτυπά και βάλλει την κάθε χώρα, την κάθε εθνική ή τοπική οικονομία με ξεχωριστό τρόπο και σε διαφορετικό βαθμό ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες της καθεμιά περίπτωσης, τις ειδικές συνθήκες που εντός και εκτός επικρατούν, καθώς και τους ενίοτε διεθνείς όρους και συσχετισμούς δύναμης.

Ακριβώς, στην τομή των πολυσύνθετων αυτών διεργασιών του ευρωπαϊκού και διεθνούς γίγνεσθαι βρέθηκε πραγματικά η Ελλάδα, ως ένας από τους πιο αδύναμους και ακάλυπτους κρίκους της παρούσας συγκυρίας. Είναι γεγονός ότι ο συγκεκριμένος κρίκος συγκέντρωσε πάνω του τον κύριο όγκο των αντιφάσεων που ανέκυψαν και των πιέσεων που ασκήθηκαν στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα· ένα βάρος ασήκωτο, απολύτως δυσανάλογο με τις δυνάμεις του. Με άλλα λόγια, τα πράγματα ήρθαν έτσι που το κέντρο της διεθνούς κρίσης κατέστη η Ευρωζώνη λόγω των επιπρόσθετων αδυναμιών και ανισορροπιών της, ενώ στο επίκεντρο αυτών των ανισορροπιών βρέθηκε να ακροβατεί η Ελλάδα. Όχι μόνο γιατί αυτή εκδήλωσε σε υψηλό βαθμό τις βαθιές αντιθέσεις από τις ενωσιακές διαδικασίες, αλλά και διότι τα δικά της χρόνια προβλήματα συνδεόμενα και με τις ευρωπαϊκές διεργασίες απειλούσαν το κέντρο ευρύτερων αρνητικών εξελίξεων, εξαιτίας μιας δυσανάλογης δυναμικής που αυτά προσέλαβαν στην ανεξέλεγκτη ροή των γεγονότων.

Ας πάρουμε όμως λίγο τα γεγονότα από μίαν αρχή. Η κρίση θα ξεσπάσει αρχικά στις ΗΠΑ από το 2007 με την γνωστή εκδήλωση της φούσκας στην τιτλοποίηση στεγαστικών δανείων και άλλων χρηματοοικονομικών προϊόντων. Η πρώτη εκδήλωση της κρίσης πάνω στον γενικά πιο ευπρόσβλητο χρηματοπιστωτικό τομέα της οικονομίας δεν είναι κάτι καινοφανές, πόσο μάλλον όταν ο τομέας αυτός στο σύγχρονο παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον της ελεύθερης αγοράς βρέθηκε σε μια πρωτόγνωρη κινητικότητα, ανάπτυξη και διαπλοκή με αποτέλεσμα να λάβει ανεξέλεγκτες και υπέρμετρα δυσανάλογες, συγκριτικά με τους υπόλοιπους τομείς, διαστάσεις. Μπροστά στον άμεσο κίνδυνο ενός αστραπιαίου και μη διαχειρίσιμου ντόμινο, το αμερικανικό κράτος και οι ρυθμιστικές-οικονομικές αρχές του παρενέβησαν δυναμικά στο χώρο της οικονομικής σφαίρας διοχετεύοντας ιλιγγιώδη ποσά στο χρηματοπιστωτικό σύστημα, προκειμένου να αποτραπεί η βέβαιη κατάρρευσή του που θα συμπαρέσυρε μαζί της και την υπόλοιπη διεθνή και εγχώρια οικονομική δομή. Το ίδιο θα επαναληφθεί λίγο αργότερα και στην Ευρώπη όταν η κρίση θα περάσει τον Ατλαντικό και θα χτυπήσει αρχικά την Ισλανδία και την Ιρλανδία και στη συνέχεια την Ελλάδα, την Πορτογαλία, την Ισπανία, την Ιταλία, την Κύπρο, με άμεσο αποτέλεσμα να επιβαρυνθούν υπέρογκα τα κρατικά ταμεία και να εκτιναχθούν επικίνδυνα τα δημοσιοοικονομικά χρέη. Κι ενώ η Αμερική ως ενιαία, συμπαγής κρατική οντότητα με ηγεμονική οικονομική και πολιτική θέση στον κόσμο κατάφερε μέχρι τώρα να ελέγξει την κατάσταση, η Ευρωπαϊκή Ένωση και ιδιαίτερα η Ευρωζώνη θα κλονιστούν συθέμελα και θα εισέλθουν σε τροχιά χρόνιας περιδίνησης εισπράττοντας το αντίτιμο της υψηλής θνησιγένειας που αντιμετωπίζουν οι οικονομικές ενώσεις καπιταλιστικών κρατών.

Στην Ελλάδα η εκδήλωση της κρίσης φάνηκε να ξεκινά κάπως αντίστροφα από τις υπόλοιπες χώρες. Το πρόβλημα εμφανίστηκε να είναι πρωτίστως του κράτους και της αδυναμίας του να ανταπεξέλθει στις λειτουργικές υποχρεώσεις του. Αυτό, βεβαίως, δεν σημαίνει ότι ο ιδιωτικός τομέας στην Ελλάδα ήταν υγιής, κάθε άλλο. Απλώς, ο τρόπος οικονομικής ανάπτυξης όλες τις προηγούμενες δεκαετίες, ακόμα και την περίοδο της οικονομικής ανάπτυξης των δεκαετιών 1990, 2000, διακλαδώθηκε πέριξ ενός πολυδάπανου κρατικού μηχανισμού, που αποκτούσε διαρκώς και περισσότερες οικονομικές υποχρεώσεις χωρίς αυτό να αντανακλά στο ελάχιστο την εμπέδωση μιας δυναμικής καπιταλιστικής παραγωγικής βάσης. Αντιθέτως, η παραγωγική θέση της Ελλάδας στον διεθνή και ευρωπαϊκό καταμερισμό υπονομευόταν όλες τις προηγούμενες δεκαετίες, ακόμα και κατά το στάδιο της οικονομικής ανάπτυξης έως το 2008. Ως εκ τούτου, η ελληνική οικονομία ξεδοντιασμένη παραγωγικά φανέρωσε τη γύμνια των δομικών προβλημάτων της σε μια στιγμή που οι λεγόμενες αγορές σταμάτησαν τον εύκολο κρατικό δανεισμό (που περνούσε πλέον από κόσκινο), καθώς οι ανισορροπίες του διεθνούς οικονομικού συστήματος και τα βάρη που επωμίζονταν πια οι κρατικοί μηχανισμοί διάσωσης είχαν καταστήσει εξαιρετικά επισφαλή τα δημόσια χρέη, δηλαδή τις υπάρχουσες και εν δυνάμει τοποθετήσεις τεράστιων κεφαλαίων πάνω σε κρατικές ομολογίες. Τότε, το ελληνικό κράτος με πολλές και αυξανόμενες δανειακές ανάγκες, που πολλαπλασίαζαν οι μηχανισμοί αντιμετώπισης της κρίσης, βρέθηκε σε πραγματική αδυναμία άντλησης και κάλυψής τους. Η χρεοκοπία είχε επέλθει. Από κει και πέρα και μπροστά σε μια σειρά απρόβλεπτα ενδεχόμενα τόσο για την τύχη της Ευρωζώνης, όσο και για την εσωτερική οικονομικοπολιτική σταθερότητα στην Ελλάδα η εξωτερική παρέμβαση ήταν δεδομένη. Και ας μην γελιόμαστε, ακόμη και εκτός Ευρωζώνης, ή ακόμα-ακόμα εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης να ήταν τότε μια καπιταλιστική Ελλάδα δεν θα αφηνόταν στην τύχη της από τις μεγάλες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, έρμαια των ανατρεπτικών δυνατοτήτων του λαϊκού παράγοντα. Το ΔΝΤ, εξάλλου, από μόνο του έναν τέτοιο διεθνή ρόλο επιτελεί.

Σ’ αυτή την κατάσταση τον ίδιο μονόδρομο είχε να επιλέξει και η ελληνική αστική τάξη. Μέχρι τον ερχομό της κρίσης έβλεπε μπροστά της να ανοίγονται μόνο νέοι δρόμοι και ορίζοντες επενδυτικής και επιχειρηματικής δράσης (Ενιαία Ευρωπαϊκή αγορά, μεγάλη ρευστότητα και φθηνό χρήμα, άνοιγμα στην Ανατολική Ευρώπη, Βαλκανικό Ελντοράντο). Παράλληλα, το ελληνικό αστικό κράτος και το πολιτικό κατεστημένο του είχαν ως τότε αποκτήσει σε κάποιο βαθμό ενεργότερο ρόλο στα Ευρωπαϊκά πράγματα. Όσο όμως βάθαινε η σχέση της χώρας με το υπό διαμόρφωση ευρωπαϊκό οικοδόμημα, τόσο εκχωρούνταν και μεταφέρονταν εξουσίες από το εθνικό στο υπερεθνικό επίπεδο με δίσημα όπως θα εξελιχθούν στη συνέχεια, αποτελέσματα ακόμα και για την ίδια την θέση της ελληνικής αστικής τάξης στο παγκόσμιο ανταγωνιστικό στερέωμα. Στην κρίση, λοιπόν, είχε μόνο έναν δρόμο. Την προσφυγή στην εξωτερική βοήθεια, καταρχήν για να αποφύγει ανυπολόγιστους κινδύνους και έπειτα για να διατηρήσει τα προηγούμενα κεκτημένα της.

Ως προς το πρώτο, η πολύτροπη εξωτερική βοήθεια (με συνολικά δάνεια άνω των 150 δισεκατομμυρίων ευρώ) προς το εγχώριο οικονομικό κατεστημένο αποδεικνύεται καίρια και καθοριστική. Ως προς το δεύτερο, η δημοσιοοικονομική κατάρρευση και ο φαύλος κύκλος μιας βαθιάς δομικής κρίσης που εκδηλώθηκε ανέτρεψε τα σχέδια της νέας Μεγάλης Ιδέας του ελληνικού καπιταλισμού, η θέση του οποίου, όπως και της χώρας καταποντίστηκαν στην κλίμακα της ανισομερούς ανάπτυξης του ευρωπαϊκού και παγκόσμιου ιμπεριαλισμού. Στην πραγματικότητα, η αποκάλυψη του μεγέθους του χάσματος στην ψαλίδα της ευρωπαϊκής ανισομέρειας έφερε στην επιφάνεια ένα πλέγμα σχέσεων εξάρτησης που ήταν αναδιπλωμένο και υπέβοσκε τα προηγούμενα χρόνια.

Τις διεργασίες αυτές εκφράζουν ουσιαστικά και τα μνημόνια. Ξεδιπλώνουν από την μία πλευρά την ισοπεδωτική επιθετικότητα εγχώριου και διεθνούς κεφαλαίου προς τις δυνάμεις της εργασίας και των χαμηλών και μεσαίων στρωμάτων, ώστε να επωμιστούν αυτά όσο πιο μεγάλο κομμάτι των ζημιών της κρίσης, μετριάζοντας τις επιπτώσεις για το κεφάλαιο και διαμορφώνοντας προϋποθέσεις νέας συσσώρευσης. Ταυτόχρονα, από μια άλλη πλευρά, οι παρεμβάσεις των μνημονίων εκδηλώνουν την πίεση και την επιταγή των κυρίαρχων ευρωπαϊκών κεφαλαίων να προσδέσουν σφιχτότερα την ελληνική αστική τάξη στους δικούς τους σχεδιασμούς. Η (νέο)εφαρμοζόμενη στρατηγική ορίζει ότι για να διασφαλίσουν τα λεφτά που έδωσαν και να τα πάρουν με τόκο πίσω θα πρέπει: α) να εκπονήσουν ένα πρόγραμμα δημοσιονομικής εφαρμογής που θα ορίζει στη λεπτομέρειά του πως και από πού θα εξοικονομούνται οι πόροι για την εξυπηρέτηση των τοκοχρεωλυσίων, β) να ελέγχουν οι ίδιοι αυτοπροσώπως την ασκούμενη πολιτική δημιουργώντας καινούρια όργανα, θεσμούς και διαύλους επικοινωνίας, γ) να ισοπεδώσουν το υπάρχον θεσμικό τοπίο και να διανοίξουν αγορές ώστε να επιδίδονται στην όσο πιο ανέξοδη ιδιοποίηση του εγχώριου πλούτου, κρατώντας οι ίδιοι, και όχι απαραίτητα το ντόπιο κεφάλαιο, τα κλειδιά των στρατηγικών επιλογών σε σημαντικούς τομείς της ελληνικής οικονομίας.

Αφού συμπληρώσω ότι, αδυσώπητος πόλεμος και αλισβερίσι, εγχώριου και διεθνούς κεφαλαίου, γεννούν έναν πρωτοφανή κοινωνικό ορυμαγδό, θα κλείσω με τις εξής επιγραμματικές παρατηρήσεις:

1)      Η μεγάλη διεθνής κρίση είναι παρούσα και έχει δρόμο ακόμα να διανύσει για να κλείσει τον κύκλο της. Οι ανισότητες και οι επιπτώσεις πάνω στα κατώτερα κοινωνικά στρώματα θα οξυνθούν περαιτέρω σε Ευρώπη και υπόλοιπο κόσμο.

2)      Η Ελλάδα φαίνεται να οδηγείται σε βαθύ τούνελ καθώς σφυροκοπημένη, αποδιοργανωμένη, με διαμελισμένο παραγωγικό και κοινωνικό ιστό δεν θα μπορεί να υπερβεί την κρίση, βυθιζόμενη σε μια ανατροφοδοτούμενη στασιμότητα. Όσο είναι πλήρως δεμένη στους συγκεκριμένους όρους του ευρωπαϊκού και παγκοσμιοποιημένου καπιταλιστικού οικονομικού καταμερισμού είναι καταδικασμένη στο κυνήγι μιας άπιαστης και διαρκώς αναζητούμενης ανταγωνιστικότητας.

3)       Πρόκειται για τη σύγχρονη Βαλκανοποίηση του ελληνικού χώρου με αυτό πολύ απλά να μεταφράζεται: Σε κατακερματισμένη και σπασμωδική παραγωγική δραστηριότητα, με επενδύσεις είτε ευκαιριακές είτε στοχευμένες σε τομείς υψηλού διεθνούς ενδιαφέροντος, όπως διαμετακομιστικοί κόμβοι, ενέργεια, τουρισμός. Σε υποβάθμιση των μικρών επιχειρήσεων και περιθωριοποίηση της κοινωνικής θέσης των στρωμάτων που τις εκπροσωπύν. Σε ισοπέδωση των συνθηκών ζωής και εργασίας της συντριπτικής πλειονότητας του πληθυσμού σε αντιδιαστολή με τον πλουτισμό μιας στενής ολιγαρχίας.

4)      Όλες οι παραπάνω καταστροφικές τάσεις και εξελίξεις περιέχουν το στοιχείο της αίρεσης ότι δεν θα ανακοπούν και δεν θα ανατραπούν από ένα οργανωμένο και πολιτικοποιημένο μαζικό κίνημα.

Να ευχηθούμε να συμβεί το τελευταίο».

 

ΚΕΝΤΡΙσματα
Το παντεσπάνι και η ενέργεια ως κοινωνικά αγαθά

«Δεν έχουν ψωμί; Και γιατί δεν τρώνε παντεσπάνι;».

Αυτή τη μνημειώδη φράση της Μαρίας Αντουανέττας, που δείχνει την απόλυτη αποκοπή από την πραγματικότητα, μας θύμισε η προτροπή του γραφικού βουλευτή της ΝΔ Μιχάλη Ταμήλου να επιστρέψουμε στον 18ο αιώνα χωρίς καμιά μορφή ενέργειας.

Σε τηλεοπτική συζήτηση σχετικά με το ξεπούλημα της ΔΕΗ, ο ανεκδιήγητος Ταμήλος –ο οποίος φαίνεται πως καλύπτει επάξια το κοινοβουλευτικό και τηλεοπτικό κενό που άφησε ο Θεόδωρος Πάγκαλος- ισχυρίστηκε πως το ηλεκτρικό ρεύμα δεν είναι κοινωνικό αγαθό. «Κοινωνικό αγαθό είναι μόνο το νερό. Τίποτα άλλο» δήλωσε προσθέτοντας ότι «Μπορείς να ζήσεις και χωρίς ενέργεια. Μπορείς να πας σε ένα χωριό και να ζεις με τη λάμπα που ανάβαμε παλιά, δεν χρειάζεται το ρεύμα να το έχεις πάντα. Άρα λοιπόν το ρεύμα δεν είναι κοινωνικό αγαθό».

Περισσότερα...
ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ΕΧΕΙ ΚΕΦΙΑ...
Πολιτική σχολιογραφία με σκίτσα και φωτομοντάζ
Έχουμε 10 επισκέπτες συνδεδεμένους
Από-ΤΥΠΟ-ματα
Ειδησεογραφία και άρθρα από τα ΜΜΕ και τα blogs που νομίζουμε πως πρέπει να έχουν υπόψη τους οι αναγνώστες μας. Οι Θέσεις και απόψεις που καταγράφονται εδώ δεσμεύουν μόνο τους συντάκτες των κειμένων.
Η ουκρανική κυβέρνηση ζητά να απαγορευτεί το Κομμουνιστικό Κόμμα

από το ΠΟΝΤΙΚΙ

Ο Ουκρανός υπουργός Δικαιοσύνης ζήτησε σήμερα να απαγορεύσει το Κομουνιστικό Κόμμα, κατηγορώντας το ότι υποστηρίζει και χρηματοδοτεί τη τρομοκρατία και άλλα εγκλήματα, για τα οποία ο υπουργός ισχυρίστηκε ότι έχει συγκεντρώσει «μεγάλο όγκο στοιχείων» από την Υπηρεσία Ασφάλειας της Ουκρανίας.
Ο υπουργός, Πάβλο Πετρένκο, ανέφερε ότι κατέθεσε αγωγή στο τοπικό δικαστήριο για να απαγορευτεί το κόμμα.
Ωστόσο, ο εκπρόσωπος της Ιδεολογικής Επιτροπής της Κομματικής Οργάνωσης Κιέβου του Κομμουνιστικού Κόμματος, Ομάρ Αλ Ανί, δήλωσε ότι τα στοιχεία του ουκρανικού υπουργείου Δικαιοσύνης είναι κατασκευασμένα.

Περισσότερα...

Alternative flash content

To view this Flash you need Javascript on your browser and updated version of flash player.