Μια ακόμη χρονιά έφυγε. Μια ακόμη χρονιά που άφησε την ανθρωπότητα βαθύτατα τραυματισμένη. Ανατρέχοντας σε προηγούμενα πρωτοχρονιάτικα μηνύματα της συλλογικότητάς μας, δυστυχώς λίγες είναι οι διαφορές που μπορέσαμε να εντοπίσουμε στην ανασκόπηση της χρονιάς που πέρασε. Και, οπωσδήποτε, όχι τόσες που να διαμορφώνουν ένα μήνυμα ελπίδας και ανάτασης για το λαϊκό κίνημα τη νέα χρονιά. Στην πραγματικότητα, αυτό που ζούμε είναι ένα βάθαιμα όλων εκείνων των συνθηκών που ταλαιπωρούν όλο τον πλανήτη και, βέβαια, τη χώρα μας και το λαό μας, τα – πολλά πια – τελευταία χρόνια.
Στο διεθνές πεδίο, το έγκλημα στη Γάζα συνεχίζεται και ένα νέο έγκλημα, ποιοτικά ανώτερο, ετοιμάζεται για το λαό της Παλαιστίνης: ο πλήρης εξανδραποδισμός του, η εκδίωξη από τη γη του και η μετατροπή αυτής της ιερής γης σε εμπορεύσιμο προϊόν, σε τουριστική Ριβιέρα, έμπνευσης ΗΠΑ και εκτέλεσης Ισραήλ.
Στο ουκρανικό, ξεχωρίζουν οι λυσσαλέες και ανιστόρητες επιθέσεις ειδικά του ευρωενωσιακού τμήματος του ιμπεριαλιστικού συστήματος ενάντια στη Ρωσία (η οποία επίθεση, ειρήσθω εν παρόδω, έχει έκτυπα και αντισοβιετικά χαρακτηριστικά). Από παντού ακούγονται πολεμικές ιαχές και προτροπές να μαθαίνουμε να υποδεχόμαστε φέρετρα και μάλιστα με τη σημαία της ΕΕ: ο γερμανός καγκελάριος, ο γάλλος πρόεδρος και ο … ημέτερος υπουργός εξωτερικών ( ο θεωρούμενος και μετριοπαθής, για τα μέτρα της ΝΔ – που και να μην ήταν δηλαδή) μας προετοιμάζουν με σαφήνεια να στείλουμε τα παιδιά μας στον πόλεμο, να τα κάνουμε να κρεμάσουν «φούντα – για ξένον στο σπαθί) και να τα υποδεχτούμε πίσω νεκρά…
Ο βορειοαμερικάνικος ιμπεριαλισμός ετοιμάζεται να ανοίξει, όπως φαίνεται, και νέο μέτωπο, στη γειτονιά του, αυτή τη φορά, με πολύ ποθανή μια ανοιχτή επέμβαση στη Βενεζουέλα.
Η ακροδεξιά, με πολλές εκφάνσεις και όχι απαραίτητα με το φασιστικό – ναζιστικό σχήμα του μεσοπολέμου φαίνεται να κερδίζει έδαφος σε ολόκληρο το ιμπεριαλιστικό κομμάτι του κόσμου, τόσο στις χώρες πρώτης γραμμής – διακυβέρνηση Τραμπ στις ΗΠΑ – όσο και σε χώρες εξαρτημένες, με μέση και χαμηλή θέση στο σύστημα. Η άνοδος αυτή συνδέεται άμεσα και με την επιδείνωση των υλικών όρων ζωής αλλά και με την αποτυχία των σοσιαλδημοκρατικών πολιτικών σχηματισμών και των πρακτικών τους. Η έλλειψη (και η καλλιέργεια αυτής της έλλειψης από το ίδιο το κράτος) ισχυρής ιστορικής μνήμης είναι ένας από τους παράγοντες που συντελούν στην αναβίωση τέτοιων ιδεολογημάτων, χωρίς όμως να αποσπώμαστε από το γεγονός ότι η υλική τους βάση παραμένουν οι συνθήκες που διαμορφώνει ο όψιμος καπιταλισμός.
Στα καθ` ημάς, η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, η εκλεκτή των εκλεκτών της αστικής τάξης και του ιμπεριαλιστικού παράγοντα, συνεχίζει ακάθεκτη το … θεάρεστο έργο της πλήρους υποταγής στον αμερικάνικο και ευρωενωσιακό ιμπεριαλισμό. Τμήματα του ελληνικού εδάφους παραχωρούνται για νατοϊκές επιχειρήσεις. Συγκροτείται τριμερής συμμαχία με το Ισραήλ και την Κύπρο (τι ντροπή, αλήθεια, για μια χώρα κατά το ήμισυ κατεχόμενη), ενώ το ίδιο το Ισραήλ γίνεται αντικείμενο υποστήριξης και συμπαράστασης από την κυβέρνηση, παρόλα τα εγκλήματα πολέμου που διαπράττει, χωρίς καμμιά υποσημείωση. Τίθενται έτσι σε κίνδυνο, μεταξύ άλλων, και οι μακραίωνες φιλικές σχέσεις του ελληνικού με τον αραβικό κόσμο. Με την άφιξη της νέας πρέσβειρας των ΗΠΑ, που υποδέχτηκε με ακατάσχετη σιελόρροια ο αστικός κόσμος, πολιτικός και επιχειρηματικός, και ο λούμπεν ημίκοσμος του θεάματος που τον συνοδεύει, παραχωρήθηκαν ελληνικές θάλασσες σε αμερικάνικες εταιρείες ενέργειας, ενώ η χώρα έχει «απεξαρτηθεί» (το έχει στερηθεί παντελώς δηλαδή) από το φθηνό ρωσικό φυσικό αέριο. Παλαιότερες δηλώσεις του πρωθυπουργού ότι «είμαστε σε πόλεμο με τη Ρωσία», φαίνεται να βρίσκουν την υλοποίησή τους σε αδιαφανή γεγονότα όπως ο βομβαρδισμός πλοίου που μετέφερε ρωσικό στάρι νότια της Κρήτης από ουκρανικά ντρόουν. Και πάλι λοιπόν, η κυβέρνηση εκθέτει το λαό μας στον κίνδυνο ρήξης με μια χώρα με την οποία επίσης συνδεόμαστε με μακραίωνες σχέσεις και βαθιά φιλία – μια χώρα που, να μην ξεχνάμε, είναι και μεγάλη πυρηνική δύναμη…
Στο εσωτερικό πεδίο, η κυβέρνηση συνεχίζει με μεράκι τη διάλυση κάθε κοινωνικού αγαθού, βάζοντας στο στόχαστρο πρώτα – πρώτα τη δημόσια υγεία και τη δημόσια παιδεία. Η κατάσταση στα νοσοκομεία τόσο των μεγάλων αστικών κέντρων όσο και της επαρχίας είναι απελπιστική, λόγω της έλλειψης γιατρών, νοσηλευτικού, αλλά και βοηθητικού προσωπικού, καθώς και υλικών μέσων. Ως προς την παιδεία, έχει περάσει ήδη ετσιθελικά ο νόμος για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, ήδη ανοίγουν κάποια εντελώς ανυπόληπτα παραρτήματα ξένων κολλεγίων, ενώ τα δημόσια πάσχουν από έλλειψη χρηματοδότησης, διδακτικού προσωπικού, φοιτητικής μέριμνας. Στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, τμήματα καταργούνται, σχολεία συρρικνώνονται με προοπτική την κατάργησή τους, οι εκπαιδευτικοί πένονται, ενεργοποιείται ένα εξαιρετικά αυταρχικό πλαίσιο λειτουργίας των σχολικών μονάδων, με αιχμή του δόρατος την αξιολόγηση, η ΕΒΕ λειτουργεί ως ταξική λαιμητόμος για την είσοδο των νέων στα ΑΕΙ. Για το επίπεδο της παρεχόμενης γνώσης, χρειάζεται ολόκληρο άρθρο να αναλυθεί το πρόβλημα.
Οι ιδιωτικοποιήσεις συνεχίζονται παρά τα ολέθρια αποτελέσματα αυτών που ήδη έχουν γίνει (Τέμπη, τεράστια ακρίβεια στην τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος κλπ.). Φαίνεται ότι τελευταία, με τη βοήθεια και της λειψυδρίας, στο κάδρο μπαίνει το νερό. Η ακρίβεια στα είδη πρώτης ανάγκης γονατίζει τα νοικοκυριά. Οι τιμές των ενοικίων βρίσκονται στα ύψη. Στο επίπεδο των θεσμών, εντείνεται η καταστολή, ενώ η δικαιοσύνη δείχνει όλο και πιο απροκάλυπτα το ωμό ταξικό της πρόσωπο.
«Κερασάκι στην τούρτα» στην πολιτεία της παρούσας κυβέρνησης είναι και το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, το οποίο, εκτός από τη ζημιά που προκάλεσε στο δημόσιο ταμείο και τη λεηλασία των πραγματικών αγροτών, ήρθε να καταδείξει, για άλλη μια φορά, ως σύμπτωμα και όχι ως αιτία, ότι η διαφθορά είναι εγγενές γνώρισμα του καπιταλισμού, ο οποίος ενσωματώνει με μεγάλη επιτυχία και εξωοικονομικούς και εξωθεσμικούς τρόπους συσσώρευσης πλούτου και κεφαλαίων.
Τα κόμματα της αντιπολίτευσης δεν φαίνονται ικανά να αντιμετωπίσουν την κυβερνητική λαίλαπα, κυρίως διότι οι βασικές τους πολιτικές θέσεις δεν διαφοροποιούνται ουσιαστικά από την υποστήριξη των συμφερόντων της αστικής τάξης και του ιμπεριαλιστικού παράγοντα. Το ΠΑΣΟΚ προφανώς και δεν μπορεί να αρθρώσει ουσιαστικό αντιπολιτευτικό λόγο προς όφελος των λαϊκών στρωμάτων, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ ολισθαίνει προς την εξαφάνιση, ελλείψει κοινωνικού υποκειμένου που μπορεί να βρει έκφραση μέσα από τις γραμμές του. Στην εξαφάνισή του, τον ακολουθούν και τα σχήματα που προέκυψαν από τις πολλαπλές διασπάσεις του.
Επιλογή της αστικής τάξης φαίνεται να είναι και η δημιουργία νέων κομματικών σχηματισμών από τους δυο πρώην πρωθυπουργούς, τον Αντώνη Σαμαρά και τον Αλέξη Τσίπρα.
Θα παρακάμψουμε προς το παρόν το ΚΚΕ – θα ασχοληθούμε αναλυτικά παρακάτω – για να δούμε τους πολιτικούς σχηματισμούς, όπως η «Πλεύση Ελευθερίας», ή «Ελληνική Λύση», η «Η φωνή λογικής». Η «Νίκη» φαίνεται να καταρρέει δημοσκοπικά. Οπωσδήποτε δεν είναι όλα το ίδιο: τα κόμματα του Βελόπουλου και της Λατινοπούλου έχουν σαφές ακροδεξιό πρόσημο και είναι πάρα πολύ ανησυχητική η απήχηση που έχουν στον κόσμο, ιδιαίτερα στη Βόρεια Ελλάδα. Το κόμμα της Ζωής Κωνσταντοπούλου, από την άλλη, είναι ένα πρωσοπαγές μόρφωμα, με μεγάλη – δημοσκοπικά τουλάχιστον – απήχηση, που οφείλεται κυρίως στο δυναμισμό της αρχηγού του, ιδιαίτερα σε ζητήματα διαφθοράς και συνταγματικής ή θεσμικής τάξης. Η αντίληψη όμως ότι «όποιος φωνάζει περισσότερο έχει και το περισσότερο δίκιο» είναι ένα ηχηρό καμπανάκι κυρίως για τους κομμουνιστές, σε σχέση με το πώς διαμορφώνεται η συνείδηση των λαϊκών στρωμάτων.
Το ίδιο ισχύει, σε γενικές γραμμές, και με το υπό δημιουργία κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού, η οποία αντιμετωπίζεται περίπου ως Μεσσίας. Ανεξάρτητα όμως από το δεδομένο σεβασμό στο πρόσωπό της, εξ αιτίας της πλούσιας δράσης της για το θέμα των Τεμπών, ο μεσσιανισμός δεν είναι καθόλου καλό πράγμα για το λαϊκό κίνημα, το μόνο που μπορεί να δώσει λύσεις για τα προβλήματα των εργαζομένων.
Ερχόμαστε λοιπόν στο ζητούμενο, στο λαϊκό κίνημα και στις στοχεύσεις του. Μέσα στο ζοφερό τοπίο, τη χρονιά που μας πέρασε, υπήρξαν κάποια ενθαρρυντικά δείγματα. Θα ξεχωρίσουμε τις μνημειώδεις κινητοποιήσεις για να αποδοθεί δικαιοσύνη για το έγκλημα των Τεμπών, αλλά και τις μεγάλες κινητοποιήσεις του αγροτικού κόσμου που βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε εξέλιξη. Και εδώ μπαίνει το μεγάλο ερώτημα: ποιο πολιτικό υποκείμενο πρέπει να είναι μπροστά, ποιο πολιτικό υποκείμενο οφείλει να δώσει πολιτική στόχευση σε αυτές τις μαζικές κινητοποιήσεις; (κάτι που, κακά τα ψέματα, τουλάχιστον στην περίπτωση των Τεμπών δεν έγινε). Η απάντηση είναι αυτονόητη για κάθε κομμουνιστή: αυτό είναι το καθήκον του Κομμουνιστικού Κόμματος. Σε αυτές τις συνθήκες λοιπόν δεν μπορούμε να μην αναρωτηθούμε: το ΚΚΕ ανταποκρίνεται στην ιστορική του αποστολή; «Διαβάζει» τις διαθέσεις των λαϊκών στρωμάτων, μπαίνει μπροστά πρωτοπόρο, ώστε να μαζικοποιήσει και, κυρίως, να προσανατολίσει σωστά τις διαθέσεις τους και να τις μετατρέψει σε συγκροτημένο κίνημα; Τη χρονιά που μας πέρασε το ΚΚΕ είχε ορισμένες σημαντικές επιτυχίες, στις φοιτητικές εκλογές, στους νοσοκομειακούς γιατρούς της Αθήνας, στην ΑΔΕΔΥ, όπου αναδείχτηκε πρώτη δύναμη. Θα δούμε αυτά τα σωματεία να αναπτύσσουν δυναμικές κινητοποιήσεις και να γίνονται μαγιά για κάτι βαθύτερο και πλατύτερο. Επίκειται το Συνέδριο του ΚΚΕ, που συνιστά πάντα ένα σημαντικό γεγονός για την εργατική τάξη και τα άλλα λαϊκά στρώματα. Οψόμεθα λοιπόν…
Εμείς, από την πλευρά της κομμουνιστικής συλλογικότητας του «Εργατικού Αγώνα», θα ακολουθήσουμε το παράδειγμα του κολιμπρί, που όταν καιγόταν το δάσος μετέφερε στα μικροσκοπικά του φτερά όσο νερό μπορούσε για να βοηθήσει το σβήσιμο της πυρκαγιάς…. Εδώ θα είμαστε και τον καινούργιο χρόνο, όρθιοι και ετοιμοπόλεμοι!
Καλή, δημιουργική και, κυρίως, αγωνιστική χρονιά!
