Εργατικός Αγώνας

“Πάντα ο ίδιος πόθος μένει, λευτεριά και προκοπή”

53 χρόνια μετά τη νεολαιϊστικη, λαϊκή, αντιφασιστική και αντιϊμπεριαλιστική εξέγερση του Πολυτεχνείου, ήρθε στην επιφάνεια ένα συγκινητικό ντοκουμέντο. Νεολαίοι μαζί με καλλιτέχνες που έγραψαν τη δική τους ιστορία στον αντιδικτατορικό αγώνα, τραγουδάνε μαζί  με ρυθμό και παλμό το τραγούδι του Μίκη από το οποίο προέρχεται ο στίχος του τίτλου μας. Ανάμεσα σε ολόφρεσκα νεανικά πρόσωπα, ο Μαρία Φαραντούρη, ο Αντώνης Καλογιάννης, ο Νίκος Ξυλούρης, νέοι κι αυτοί, σεμνοί και ενθουσιώδεις ταυτόχρονα, εκπέμπουν όλη εκείνη την αγωνιστικότητα και την αισιοδοξία που χαρακτήριζε τον πρώτο καιρό μετά τη Μεταπολίτευση – πριν ακόμα ξανανέβει στα χείλη μας εκείνο το δίστιχο του Σολωμού: «Βασανισμένε μου λαέ, καλέ κι ηγαπημένε – πάντα ευκολοπίστευτε και πάντα προδομένε».

Το Πολυτεχνείο είχε, έχει και θα έχει μεγάλο ειδικό βάρος στη συνείδηση του ελληνικού λαού και της νεολαίας. Δεν ήταν μια αυθόρμητη εξέγερση «των παιδιών που άοπλα στάθηκαν μπροστά στα τανξ». Ήταν η κατάληξη και το καταστάλαγμα μιας ολόκληρης περιόδου, της μεταπολεμικής, που όπως έλεγε πάλι ο μέγας ζακυνθινός, τη χαρακτήριζε «ψεύτρα λευτεριά». Η δικτατορία των συνταγματαρχών, απότοκη των σχεδιασμών και των αντιθέσεων της ντόπιας αστικής τάξης και, βέβαια, των ευρύτερων σχεδιασμών του ιμπεριαλισμού, δεν ήταν ένας κεραυνός εν αιθρία, δεν ήταν μια εκτροπή του δημοκρατικού πολιτεύματος. Ήταν η φυσική, με πολιτικούς όρους, απόληξη ενός άγρια αυταρχικού, αντικομμουνιστικού και υποταγμένου στο διεθνή ιμπεριαλισμό καθεστώτος που είχε εγκαθιδρυθεί στη χώρα μετά την ήττα του ΔΣΕ. Η χούντα δεν κατάργησε την «ομαλότητα» ενός κοινοβουλευτικού μεν βαθιά αντιδραστικού δε πολιτεύματος: αντίθετα, αυτή την «ομαλότητα» που τόσο σθεναρά, με πολιτικούς και οικονομικούς όρους, στήριζε τα συμφέροντα της αστικής τάξης και του ιμπεριαλισμού, την έφτασε μέχρι το έσχατο, φασιστικό άκρο της.

Μέσα στο ζόφο της μεταπολιτευτικής Ελλάδας όμως, οι ηττημένοι ήρωες, οι ιδέες, το ήθος και οι αξίες τους έμεναν ζωντανές. Τα νιάτα που ξεσηκώθηκαν στο Πολυτεχνείο ήταν οι κληρονόμοι αυτής της μεγάλης αγωνιστικής παράδοσης, που κρατούσε από τα χρόνια της Εθνικής Αντίστασης, του ηρωικού αγώνα του ΔΣΕ, αλλά και των πικρών ημερών της ήττας‧ ήταν οι κληρονόμοι των μεγάλων αγώνων των δεκαετιών του `50 και του `60, για την παιδεία, για την ευζωία του ελληνικού λαού, για τις δημοκρατικές ελευθερίες.

Αυτή η αγωνιστική παράδοση διαφοροποιεί σε μεγάλο βαθμό την εξέγερση του Πολυτεχνείου από αντίστοιχες εξεγέρσεις και νεολαιίστικα κινήματα της ίδιας περιόδου σε ολόκληρο τον κόσμο. Το Πολυτεχνείο δεν ήταν μια απλή έκρηξη αγανάκτησης για επί μέρους ζητήματα‧ ούτε ακόμα ένα πλατύ, ριζοσπαστικό κίνημα, με προσανατολισμό όμως μακριά και έξω από την εργατική τάξη, όπως ο Μάης του `68. Το Πολυτεχνείο, ο Κόκκινος Νοέμβρης μας, συμπύκνωσε στα ιστορικά αιτήματά του τα βασικά αιτήματα των υπάλληλων στρωμάτων της ελληνικής κοινωνίας: το «ψωμί», τους υλικούς όρους ζωής της εργατικής τάξης, τόσο δύσκολο να διασφαλιστεί σε ολόκληρη τη μεταπολεμική περίοδο, όταν ο λαός μας μαστιζόταν από τη φτώχεια, την εσωτερική και εξωτερική επανάσταση‧ την παιδεία, τόσο βαθιά υποτιμημένη από το αστικό κράτος, τόσο ακριβή για τα παιδιά της εργατικής τάξης και, γενικά, του λαού‧ την ελευθερία, όχι μόνο από τις φανερές αλυσίδες του χουντικού καθεστώτος, αλλά και από τον αυταρχισμό όλου του μεταπολεμικού  αστικού πολιτικού σκηνικού και, βέβαια, από τον ιμπεριαλισμό και τις επιταγές του.

Η ζωντάνια της εξέγερσης του Πολυτεχνείου δε βρίσκεται μόνο στις νεανικές μας μνήμες. Βρίσκεται κυρίως στις σημερινές ανάγκες της εργατικής τάξης, στα φωτεινά πρόσωπα των νεολαίων που οραματίζονται και παλεύουν για ένα καλύτερο κόσμο. Με την ακρίβεια να σαρώνει τα λαϊκά νοικοκυριά, με την παιδεία να χειμάζεται, να υποβαθμίζεται, να παραδίνεται σε ιδιώτες (καθώς και η πολύπαθη υγεία, βέβαια), με το αστικό κράτος να εντείνει και να οξύνει τους κατασταλτικούς του μηχανισμούς και να βυθίζει τη χώρα όλο και πιο βαθιά στους σχεδιασμούς του ιμπεριαλισμού‧ για να παραφράσουμε τη ρήση ενός σπουδαίου άντρα, παιδιού μιας από τις πατρίδες της επανάστασης «εξεγέρσεις σαν και τούτη, όχι μόνο δεν είναι περιττές, αλλά είναι αναγκαστικές και αναγκαίες».

«Εργατικός Αγώνας»

Facebook
Twitter
Telegram
WhatsApp
Email
Ηλεκτρονική Βιβλιοθήκη
Εργατικός Αγώνας